Πέθανε σε ηλικία 103 ετών η Μαργαρίτα Παπανδρέου, το πρωί της Παρασκευής (18/9), η οποία υπήρξε εμβληματική μορφή του γυναικείου κινήματος και πρώην σύζυγος του Ανδρέα Παπανδρέου.

Την απώλεια της Μαργαρίτας επιβεβαίωσαν συνεργάτες του πρώην πρωθυπουργού, Γιώργου Παπανδρέου.

Η Μαργαρίτα Παπανδρέου άφησε την τελευταία της πνοή στις 10 το πρωί της Παρασκευής, στο σπίτι που διέμενε τα τελευταία χρόνια στο Φάληρο.

Ποια ήταν η Μαργαρίτα Παπανδρέου

Η Μαργαρίτα Παπανδρέου, γεννημένη ως Μάργκαρετ Έσθερ Τσαντ στις 30 Σεπτεμβρίου 1923 στο Όουκ Παρκ του Ιλινόις, υπήρξε ακτιβίστρια, συγγραφέας και μία από τις σημαντικές μορφές του ελληνικού γυναικείου κινήματος.

Αμερικανίδα στην καταγωγή και μετέπειτα Ελληνίδα, παντρεύτηκε τον Ανδρέα Παπανδρέου το 1951 και παρέμεινε στο πλευρό του μέχρι το 1989. Ο Ανδρέας Παπανδρέου έγινε πρωθυπουργός το 1981, με τη Μαργαρίτα να αποκτά παράλληλα έντονη δημόσια παρουσία, κυρίως μέσα από τη δράση της για τα δικαιώματα των γυναικών. Ανάμεσα στα παιδιά της ήταν ο Γιώργος Α. Παπανδρέου, ο οποίος διετέλεσε πρωθυπουργός της Ελλάδας, και ο Νίκος Παπανδρέου, ευρωβουλευτής.

Η Μαργαρίτα Παπανδρέου είχε ενεργό ρόλο στο γυναικείο κίνημα ήδη από τη δεκαετία του 1970. Το 1975 ίδρυσε την Ένωση Γυναικών Ελλάδας, η οποία εξελίχθηκε σε σημαντική οργάνωση του φεμινιστικού κινήματος της εποχής.

Κατά τη δεκαετία του 1980, η Ένωση και άλλες γυναικείες οργανώσεις πίεσαν για αλλαγές στο οικογενειακό δίκαιο και στην κοινωνική θέση των γυναικών. Η μεταρρύθμιση του οικογενειακού δικαίου το 1982 κατήργησε την προίκα, αναγνώρισε την ισότητα των δύο συζύγων στην οικογένεια και επέτρεψε, μεταξύ άλλων, το πολιτικό γάμο και το διαζύγιο με κοινή συναίνεση.

Παράλληλα, οι αλλαγές ενίσχυσαν τα δικαιώματα των γυναικών σε ζητήματα όπως η διατήρηση του επωνύμου μετά τον γάμο και η γονική μέριμνα. Η αποποινικοποίηση της άμβλωσης ήρθε το 1986, στο πλαίσιο των ευρύτερων μεταρρυθμίσεων της περιόδου.

Η ίδια είχε περιγράψει τη δράση της ως προσπάθεια σύνδεσης του σοσιαλισμού με τον φεμινισμό, ενώ έδινε ιδιαίτερη έμφαση στην ενεργοποίηση των γυναικών, ιδίως στην περιφέρεια. Σε συνέντευξή της το 1982 είχε αναφερθεί στη συμμετοχή γυναικών στις τοπικές εκλογές και στην προσπάθεια να αποκτήσουν για πρώτη φορά ενεργό ρόλο στα κοινά.

Η δράση της δεν περιορίστηκε στην Ελλάδα. Το 1985 ηγήθηκε της ελληνικής αντιπροσωπείας στη Διάσκεψη των Ηνωμένων Εθνών για τις γυναίκες στο Ναϊρόμπι, ενώ συνέχισε να συμμετέχει στο διεθνές γυναικείο κίνημα.

Η Μαργαρίτα Παπανδρέου έμεινε έτσι γνωστή όχι μόνο ως σύζυγος του Ανδρέα Παπανδρέου, αλλά και για τη δική της πολιτική και κοινωνική δράση, ιδιαίτερα σε ζητήματα ισότητας και δικαιωμάτων των γυναικών.