ΑΡΤΕΜΗΣ ΜΠΑΡΜΠΟΥΝΗΣ ο CEO Εταιρικών Υποθέσεων της ENERGEAN στην ΚΑΒΑΛΑ που δρομολογεί την αποθήκευση CO2 στο εξαντλημένα κοίτασμα του Πρίνου κόντρα στο βροντερό OXI της τοπικής κοινωνίας

Ο Σίσυφος έμεινε γνωστός για τις δύο απάτες του απέναντι στον θεό Δία, για τις οποίες τιμωρήθηκε να σηκώνει στους ώμους έναν βράχο ως την κορυφή ενός βουνού, κατόπιν ο βράχος έπεφτε και ο Σίσυφος επαναλάμβανε αιώνια τη σκληρή δοκιμασία.

Κάπως έτσι εκπρόσωποι της παγκόσμιας και εγχώριας
οικονομικής τάξης σε συνεργασία με τις κατά τόπους πολιτικές εξουσίες προσπαθούν δήθεν να μειώσουν
τις εκπομπές διοξειδίου του άνθρακα, στην πραγματικότητα όμως αποσκοπούν στην απορρόφηση
δημόσιου χρήματος παίζοντα παιχνίδια στο χρηματηστήριο ρύπων. Οι ίδιοι διατείνονται ότι θα τις
μηδενίσουν μέχρι το 2050, αυτό κι’ αν είναι ανέκδοτο.
Παραθέτω τουλάχιστον οκτώ λόγους με τις αντίστοιχες παραμέτρους που εμπεριέχονται, η κάθε μια από τις οποίες έχει τη σημασία της στην τελική έκβαση της εξίσωσης για μείωση του CO2 στην ατμόσφαιρα:
1) Οι ετήσιες παγκόσμιες εκπομπές CO2 μόνο από τη χρήση υδρογονανθράκων (πετρέλαιο-φυσικό
αέριο) είναι περίπου 38 δις τόνοι με τάση αυξητική. Η ποσότητα αυτή αντιστοιχεί σε 38.000
Πρίνους της δυναμικότητας των πρώτων 25 χρόνων. Οι εκπομπές της Κίνας που αντιπροσωπεύουν
περίπου το ένα τρίτο των παγκόσμιων εκπομπών, αυξάνονται σχεδόν ανεξέλεγκτα. Ανοδική πορεία
έχουν επίσης και οι εκπομπές των ΗΠΑ και της Ινδίας. Την ίδια στιγμή η χώρα μας, κυρίως λόγω της
στροφής προς τις ΑΠΕ είναι πρωταθλήτρια στη μείωση των εκπομπών CO2, με βεβαιότητα στην
Ευρώπη, πιθανόν και παγκοσμίως. Οι ετήσιες εκπομπές στην Ελλάδα το 2007 ήταν 115 εκ. τόνοι και
το 2023 55 εκ. τόνοι (μείωση 48%). Τί άλλο να κάνει η Ελλάδα, να μετατραπεί σε χωματερή ρύπων;
2) Το διοξείδιο του άνθρακα δεν είναι κάπου μαζεμένο. Πρέπει πρώτα να δεσμευτεί στην πηγή, από
τους μεγάλους ρυπαντές (τσιμέντα, διυλιστήρια κλπ.). Η διαδικασία της δέσμευσης είναι
ενεργοβόρα, απαιτείται 30-40% περισσότερη ενέργεια, ταυτόχρονα όμως εκλύονται και άλλα
αέρια, οξείδια του αζώτου, του θείου, διοξίνες κ.α. που διαφεύγουν ανεξέλεγκτα και επιβαρύνουν
τον αέρα που αναπνέουμε. Σώνει και καλά πρέπει να αποθηκεύσουμε το CO2 και δεν μας
ενδιαφέρουν τα υπόλοιπα, διότι αυτό σχετίζεται με το χρηματιστήριο ρύπων, αυτό επιχορηγείται.
Αλλά και κατά την μεταφορά του CO2 μέχρι τον τόπο αποθήκευσης παράγεται ρύπανση. Στη
σχεδιαζόμενη μονάδα στον Πρίνο, για 1 εκ. τόνους αποθηκευμένου CO2 θα εκπέμπονται στην
ατμόσφαιρα 130.000 τόνοι CO2, δηλαδή το 13 % της ποσότητας που θα αποθηκεύεται. Είναι όμως
και δαπανηρή διαδικασία και επιπλέον καταναλώνει μεγάλες ποσότητες νερού για ψύξη. Γι’ αυτά
όμως δεν νοιάζονται αυτοί που κόπτονται για τη σωτηρία του πλανήτη.
3) Η υποκρισία και ο ’’αλληθωρισμός’’ των παγκόσμιων και εγχώριων ‘’σωτήρων’’ δεν έχει τέλος.
Μόνο από τον πόλεμο στην Ουκρανία στα τέσσερα χρόνια, δηλαδή από τις πολεμικές
δραστηριότητες, έχουν προστεθεί επιπλέον 311 εκατ. τόνοι CO2 που αντιστοιχούν σε 10 Πρίνους.
Από τον πόλεμο στο Ιράν και στη Μέση Ανατολή δεν υπάρχουν ακόμη στοιχεία, η συσχέτιση όμως
είναι προφανής.
4) Με τα επίσημα στοιχεία του Clobal CCS Institute (Παγκόσμιο Ινστιτούτο CCS, διεθνής δεξαμενή
σκέψης με αποστολή την επιτάχυνση της δέσμευσης και αποθήκευσης άνθρακα παγκοσμίως), το
2025 υπήρχαν σε όλον τον πλανήτη μόνο 77 μονάδες σε λειτουργία και η ποσότητα αποθήκευσης
ήταν ΜΟΝΟ 64 εκ. τόνοι δηλαδή το 1,68 τις χιλίοις των ετήσιων εκπομπών. Ακόμη και αν
υλοποιηθούν όλες οι σχεδιαζόμενες μονάδες (προφανώς είναι αδύνατον να υλοποιηθούν μέσα σε
έναν χρόνο) η αποθηκευμένη ποσότητα θα αντιστοιχεί στο 1,35% των ετήσιων παγκόσμιων
εκπομπών. Πρέπει να σημειωθεί όμως ότι οι περισσότερες μονάδες (σε ποσοστό πάνω από το 90%)
είναι μονάδες, είτε παραγωγής φυσικού αερίου που αφαιρούν το CO2 που περιέχεται σε αυτό και
αντί να το αφήσουν να διαφύγει στην ατμόσφαιρα το αποθηκεύουν (όπως οι ‘’πρότυπες’’ μονάδες
Sleipner και Snohvit στη Νορβηγία, καθώς και η μεγαλύτερη μονάδα στον κόσμο, η Gorgon στη
δυτική Αυστραλία του ενεργειακού κολοσσού Chevron), είτε μονάδες που χρησιμοποιούν CO2 για
βελτιωμένη ανάκτηση πετρελαίου και φυσικού αερίου, σε έναν κλειστό κύκλο όπου το διοξείδιο
του άνθρακα επαναχρησιμοποιείται.

Αυτή την σημαντική διαφορά των έργων που υπάρχουν παγκοσμίως με το σχεδιαζόμενο έργο αποθήκευσης στον Πρίνο επιμελώς αποσιωπάται, τόσο από την εταιρεία και την ΕΔΕΥΕΠ (κρατική εταιρία υδρογονανθράκων), όσο και από τους επιστήμονες
που έχουν αναλάβει να υποστηρίξουν το έργο. Η πρώτη, μονάδα αποθήκευσης στην Ευρώπη, που
αποθηκεύει CO2 που προέρχεται από τη βιομηχανία τσιμέντων είναι η Northern Lights της
Νορβηγίας που μόλις τον Αύγουστο του 2025 τέθηκε σε λειτουργία.
5) Η εγγύτητα με κατοικημένες περιοχές. Οι εμβληματικές μονάδες της Νορβηγίας απέχουν 250 km
και 140 km αντίστοιχα από τις ακτές, της δε Gorgon στη νήσο Barrow της Αυστραλίας 60 km, σε
ακατοίκητη περιοχή, με πρόσβαση μόνο για εργαζόμενους, με αυστηρό καθεστώς καραντίνας.
Στην περίπτωσή μας, ο Πρίνος απέχει 4 km από τον τόπο αποθήκευσης και 2 km από το
συγκρότημα αποθήκευσης. Οι αντίστοιχες αποστάσεις για την Ν. Πέραμο είναι 11 km και 7 km, για
την Καβάλα 14 km και 10 km και για την αμμόγλωσσα της Κεραμωτής 11 km και 7 km.
6) Η σεισμικότητα της περιοχής. Η φυσική σεισμικότητα μαζί με την επαγόμενη σεισμικότητα,
αποτελεί τον σημαντικότερο κίνδυνο που μπορεί να οδηγήσει σε αστοχία της γεωλογικής
αποθήκης. H προσέγγιση τoυ σεισμικού κινδύνου στη μελέτη του έργου είναι εξαιρετικά
αδύναμη, ουσιαστικά ανύπαρκτη και στερείται επιστημονικής βάσης. Η μελέτη (τώρα
πλέον και οι εκδοθείσες αποφάσεις) δεν ικανοποιεί ούτε τις ελάχιστες απαιτήσεις που
ισχύουν για τόσο σημαντικά έργα με μεγάλη διάρκεια ζωής όπου επιβάλλεται η
αξιολόγηση για εκατοντάδες χρόνια.
7) Η παραβίαση του καθεστώτος Natura 2000. H διχοτόμηση και ο κατακερματισμός του ενιαίου
θαλάσσιου προστατευόμενου χώρου Natura 2000 στον κόλπο της Καβάλας μέχρι τον Πρίνο
με απόφαση του Γ.Γ. Φυσικού Περιβάλλοντος και Υδάτων του ΥΠΑΝ στις 31.07.2025 είναι
πράξη που αποδεικνύει ότι η μελέτη έπασχε και το έργο δεν μπορούσε να προχωρήσει,
άλλως δεν θα υπήρχε λόγος τροποποίησης του καθεστώτος προστασίας.
8) Η παραβίαση των χωροταξικών σχεδίων που ισχύουν στην χερσαία περιοχή του έργου, στη Νέα
Καρβάλη. Η έκταση των χερσαίων εγκαταστάσεων (περιοχή ΣΙΓΜΑ) σύμφωνα με το Γενικό
Πολεοδομικό Σχέδιο του Δήμου Καβάλας (2013) είναι χαρακτηρισμένη ως «Περιοχή Ανάπτυξης
Δραστηριοτήτων Δευτερογενούς Τομέα (μη οχλούσες)». Ως εκ τούτου, το έργο είναι
ασύμβατο με το χωροταξικό καθεστώς της περιοχής. Tο γεγονός ότι ήδη οι χερσαίες
εγκαταστάσεις της Energean στη Νέα Καρβάλη, μαζί με άλλες τρείς μονάδες (βιομηχανία
λιπασμάτων δυτικά της Νέας Καρβάλης, αποθήκες καυσίμων Avin Oil και Coral ΑΕ
ανατολικά της Νέας Καρβάλης και σε πολύ μικρή απόσταση από τις χερσαίες
εγκαταστάσεις της Energean), είναι μονάδες SEVESO για τις οποίες υπάρχει η υποχρέωση
σύνταξης και εφαρμογής Σχεδίων ΣΑΤΑΜΕ (Σχέδια Αντιμετώπισης Τεχνολογικού
Ατυχήματος Μεγάλης Έκτασης)-συντάχθηκαν μεν αλλά δεν δοκιμάστηκαν ποτέ -
προδιαγράφει μια κατάσταση που τείνει να γίνει εφιαλτική εάν στις υφιστάμενες
δραστηριότητες προστεθεί και η σχεδιαζόμενη.
Τελικά, με βάση τα παραπάνω, το μαρτύριο του Σίσυφου που εν προκειμένω παραλληλίζεται με
την υποκριτική προσπάθεια για μείωση (εξάλειψη) των εκπομπών διοξειδίου του άνθρακα στην
ατμόσφαιρα μέσω της αποθήκευσης, επαναλαμβάνεται στις μέρες μας με μια βασική διαφορά: Τις
συνέπειες των ανόητων επιλογών και της βέβαιης αποτυχίας θα τις πληρώσουν οι τοπικές
κοινωνίες, οι τωρινές και οι επόμενες γενιές.
Η αποθήκευσης του διοξειδίου του άνθρακα σε γεωλογικές αποθήκες είναι επιλογή που
προσομοιάζει με την προσπάθεια κάποιου να αδειάσει το νερό μιας λίμνης με έναν κουβά. Μόνο
που στην περίπτωση της λίμνης δεν υπάρχει ρίσκο.

Καβάλα, 22/03/2026
Λάζαρος Βασιλειάδης