Η Καλλιτεχνική Διευθύντρια του ΔΗΠΕΘΕ Καβάλας φέρεται να εξαπάτησε το Δ.Σ. προκειμένου να αποκομίσει μισθολογικό όφελος σύμφωνα με τις σοβαρότατες καταγγελίες του δικηγόρου και δημοτικού συμβούλου Καβάλας κ. Γιάννη Ειφυλλίδη οι οποίες παραμένουν αναπάντητες από την κ. Εύα Βαμβακά

Άρθρο του Βαγγέλη Καρακώστα περί Τέχνης και Εξουσίας:

Η τέχνη ρίχνει φως πάνω στους αδύναμους. Πάνω στους κατατρεγμένους. Σε όσους δεν έχουν φωνή. Δεν εστιάζει τον προβολέα πάνω στον θρόνο, αλλά τον στρέφει πάντα προς το σκοτάδι. Εκεί όπου η εξουσία δεν θέλει να κοιτάς γιατί κρύβει την ασυδοσία και τον δεσποτισμό της.

Υπάρχουν όμως στιγμές που ο προβολέας δεν φωτίζει απλά την εξουσία. Τη λούζει με φως για να τη ζεστάνει και να την εξωραΐσει. Είναι τότε που ο ηθοποιός παύει να γίνεται καθρέφτης της κοινωνίας και μετατρέπεται σε αντανάκλαση της ισχύος. Και δεν υπάρχει τίποτα πιο θλιβερό από μια τέχνη που συμβιβάζεται με το σκότος και λησμονεί ποιον όφειλε να φωτίζει. Δεν υπάρχει τίποτα πιο βεβηλωτικό από μία τέχνη που σκύβει το κεφάλι μπροστά στην εξουσία, χάνοντας λίγο από το φως που την έκανε τέχνη.

Γιατί η τέχνη δεν γεννήθηκε για να χαϊδεύει την εξουσία, αλλά για να την ενοχλεί και να την κάνει πιο ανθρώπινη. Κι όταν αποτυγχάνει, να την εκθέτει. Να της υπενθυμίζει τα όριά της και να στέκεται απέναντί της ακόμα κι όταν αυτό κοστίζει. Όχι δίπλα της όταν αυτό ανταμείβεται.

Ο καλλιτέχνης δεν έχει καμία υποχρέωση να συμφωνεί με την κοινωνία. Ούτε να υπηρετεί κάποια ιδεολογία. Είναι όμως υπόλογος σε κάτι πολύ βαθύτερο. Σε έναν θεατή που δεν ξεγελιέται από το ταλέντο της υποκριτικής: στη συνείδηση. Στη γενεσιουργό δύναμης της τέχνης που εκκολάφτηκε για να κατεβαίνει στα υπόγεια της ανθρώπινης ύπαρξης· εκεί όπου στοιβάζονται οι αδικίες, οι σιωπές και οι άνθρωποι που έμαθαν να ζουν αόρατοι.

Υπάρχει όμως μια λεπτή κόκκινη γραμμή ανάμεσα στο να υπερασπίζεσαι έναν άνθρωπο και στο να αποκαθαγιάζεις μια εξουσία, δανείζοντάς της το κύρος σου. Η πρώτη είναι δικαίωμα. Η δεύτερη είναι επιλογή. Και κάθε επιλογή κουβαλά το βάρος της, αφήνοντας ίχνη.

Η Ιστορία δεν θυμάται τους καλλιτέχνες από τις επιτυχίες τους. Τους θυμάται από τη θέση που πήραν όταν το φως έσβηνε. Όταν οι πλατείες άδειαζαν. Όταν οι φωνές σιγούσαν και η εξουσία γινόταν πιο δυνατή από την αμφισβήτηση. Εκεί κρίνονται. Όχι στη σκηνή, αλλά απέναντι στη συνείδησή τους.

Ο ηθοποιός έχει ένα μοναδικό προνόμιο. Και μια παράξενη δύναμη. Μπορεί να υποδυθεί τους πάντες: Τον βασιλιά. Τον ζητιάνο. Τον διώκτη. Τον διωκόμενο. Δανείζεται ζωές που δεν έζησε. Πενθεί ανθρώπους που δεν γνώρισε. Κλαίει για παιδιά που δεν απέκτησε. Υποδύεται την αδικία τόσο πειστικά, που για λίγες ώρες μάς κάνει να πιστεύουμε πως ο κόσμος μπορεί ακόμη να σωθεί. Υπάρχει ωστόσο μια ειρωνεία σχεδόν σαιξπηρική σε όλο αυτό. Οι ηθοποιοί εκπαιδεύονται μια ζωή για να ξεχωρίζουν την υποκριτική από την αλήθεια. Κι όμως, μερικές φορές, έξω από τη σκηνή, γίνονται οι ίδιοι μέρος της παράστασης. Και ο ρόλος τους σε αυτήν δεν έχει γραφτεί από κανέναν θεατρικό συγγραφέα. Είναι ο ρόλος που επιλέγει ο ίδιος κάτω από τη σκηνή. Ο μόνος ρόλος που συνεχίζεται και εκτός σεναρίου, όταν πέσει η αυλαία.

Γιατί τα χειροκροτήματα κάποτε σταματούν. Οι δηλώσεις ξεχνιούνται και οι τίτλοι ξεθωριάζουν. Μένουν όμως σαν μικρές υποσημειώσεις εκείνες οι μικρές στιγμές στα μεγάλα σταυροδρόμια της ιστορίας. Και καμιά φορά οι πράξεις αυτές βαραίνουν περισσότερο κι από ολόκληρη τη φιλμογραφία.

Η Ιστορία είναι γεμάτη άλλωστε από ποιητές που ύμνησαν βασιλιάδες, ζωγράφους που στόλισαν τυράννους και ηθοποιούς που προτίμησαν τον ασφαλή προβολέα από το άβολο φως. Γιατί η εξουσία πάντα αναζητούσε αυλικούς. Σήμερα αναζητά πρόσωπα με αναγνωρισιμότητα. Αγαπά διάσημους όπως τον Θοδωρή Αθερίδη, όχι γιατί υποκλίνεται στην τέχνη, αλλά επειδή γνωρίζει πως μια δημόσια αποθέωση (σαν αυτή στον Μιχάλη Χρυσοχοΐδη), ακούγεται δυνατότερα από χιλιάδες διαμαρτυρίες ανώνυμων ανθρώπων. Δεν θα ζητήσει μάλιστα ποτέ να την αγαπήσεις πίσω. Της αρκεί να απαλύνεις τις σκιές της και να ξεπλύνεις το πρόσωπό της με επιλεκτικές ευαισθησίες, όταν λίγες ημέρες πριν αστυνομικοί έχουν σκοτώσει πισώπλατα έναν 20χρονο με αυτισμό. Της αρκεί να κάνεις το σκοτάδι να μοιάζει με σούρουπο.

Είναι επίσης εύκολο να υποδυθείς τον αδύναμο και να πονέσεις με δανεικό πόνο. Το δύσκολο είναι να σταθείς δίπλα του όταν πέσουν οι κάμερες. Όπως εύκολο είναι να συγκινήσεις μια αίθουσα, αλλά δύσκολο να μην γίνεις το συναίσθημα που χρειάζεται η εξουσία για να φορέσει ένα πιο ανθρώπινο προσωπείο.

Και κάπου εκεί γεννιέται η μεγαλύτερη τραγωδία της τέχνης. Όχι όταν ένας ηθοποιός παίξει έναν κακό άνθρωπο. Αλλά όταν ένας καλός ηθοποιός βοηθήσει να παιχτεί ένας κακός ρόλος στην πραγματική ζωή.

Ηθοποιός σημαίνει τελικά φως; Ίσως. Αλλά κάθε φως δεν οδηγεί στην αλήθεια. Υπάρχει και το φως που τυφλώνει. Το φως που όταν πέφτει τόσο δυνατά πάνω στην εξουσία, αφήνει όλους τους υπόλοιπους στο σκοτάδι. Και τότε δεν είναι πια φως. Είναι απλά προβολέας. Και ο προβολέας, όσο εκτυφλωτικός κι αν είναι, δεν είχε ποτέ την ίδια αποστολή με το φως. Η τέχνη παύει να είναι παράθυρο και γίνεται κουρτίνα, πίσω από την οποία το σκοτάδι αισθανόταν πάντοτε πιο ασφαλές…

Αναδημοσίευση: Βαγγέλης Καρακώστας - https://popaganda.gr/editorial/ithopoios-simainei-fos-mporei-kai-skotadi/:

Τα ΨΕΜΑΤΑ της κυρίας Οικονόμου-Βαμβακά** - Γράφει ο Γιάννης Εριφυλλίδης*

Καλές οι μελό συνεντεύξεις της καλλιτεχνικής διευθύντριας του ΔΗ.ΠΕ.ΘΕ. Καβάλας στα διάφορα αθηναϊκά μέσα (και την μαθαίνει έτσι – μέσω Καβάλας – και το κοινό της πρωτεύουσας), ωστόσο η απαξίωση από την πλευρά της του ΔΣ του ΔΗ.ΠΕ.ΘΕ. έχει πλέον περάσει σε άλλο επίπεδο και καθιστά ακόμη και την παραμονή της στη θέση για την οποία επελέγη πρόσφατα για δεύτερη συνεχή θητεία εντόνως προβληματική.

Στην τελευταία συνεδρίαση του ΔΣ του ΔΗ.ΠΕ.ΘΕ., η καλλιτεχνική διευθύντρια κατάφερε να περάσει ως έκτακτο θέμα την αναγνώριση της συνάφειας του μεταπτυχιακού τίτλου σπουδών της με τα καθήκοντά της (προκειμένου φυσικά να συνεχίσει να λαμβάνει τις αυξημένες μηνιαίες αποδοχές της).

Σημειώνεται ότι η συνάφεια είχε αναγνωριστεί με απόφαση του προηγούμενου ΔΣ του ΔΗ.ΠΕ.ΘΕ. ως προς την πρώτη θητεία της ως καλλιτεχνικής διευθύντριας. Απορώ πώς είναι δυνατόν να έλαβε την εν λόγω απόφαση το προηγούμενο ΔΣ στηριζόμενο απλώς στη διαβεβαίωση της καλλιτεχνικής διευθύντριας ότι το μεταπτυχιακό της στο αστικό δίκαιο περιελάμβανε μαθήματα πνευματικής ιδιοκτησίας και εργατικού δικαίου, τα οποία είναι (τουλάχιστον κατά την ίδια) εξόχως συναφή με την άσκηση των καθηκόντων της. Ούτε αναλυτική βαθμολογία ζήτησε το ΔΣ από το πανεπιστήμιο ούτε οποιαδήποτε άλλη επίσημη βεβαίωση. Τέτοια εμπιστοσύνη (ή μήπως ανοησία;)!

Ως προς τη δεύτερη θητεία της, η ιστορία αρχίζει να ξετυλίγεται σε συνεδρίαση του ΔΣ τον περασμένο Μάιο. Τότε, με μια αυστηρή επιστολή της προς το ΔΣ η κυρία Οικονόμου-Βαμβακά ζητά να αναγνωριστεί η συνάφεια του μεταπτυχιακού τίτλου σπουδών στο αστικό δίκαιο και για τη δεύτερη θητεία της, λόγω του ότι διδάχθηκε τα μαθήματα της ΠΝΕΥΜΑΤΙΚΗΣ ΙΔΙΟΚΤΗΣΙΑΣ και του ΕΡΓΑΤΙΚΟΥ ΔΙΚΑΙΟΥ. Αυτή ακριβώς ήταν η αιτιολόγηση και της σχετικής εισήγησης.

Φυσικά, για μια ακόμη φορά, κανένα επίσημο δικαιολογητικό. Επειδή όμως δεν είμαστε όλοι άσχετοι και αδαείς, η εκπρόσωπος της παράταξής μας ζητά την προσκόμιση αναλυτικής βαθμολογίας από τό πανεπιστήμιο όπου ολοκλήρωσε το μεταπτυχιακό της η κυρία Οικονόμου-Βαμβακα.

Μετά από δύο σχεδόν μήνες, βρέθηκε επιτέλους η αναλυτική βαθμολογία και παρουσιάζεται εκτάκτως στην πρόσφατη συνεδρίαση του ΔΣ μαζί με ένα συνοδευτικό έγγραφο που κατατέθηκε επίσημα στο ΔΣ, όπου η καλλιτεχνική διευθύντρια επεξηγεί ξεχωριστά για κάθε μάθημα τους λόγους για τους οποίους θεωρεί ότι υπάρχει συνάφεια με την άσκηση των καθηκόντων της. Και εδώ αρχίζει το καλό! Φυσικά, όπως άλλωστε το περίμενα, μάθημα ΕΡΓΑΤΙΚΟΥ ΔΙΚΑΙΟΥ δεν υπάρχει στην αναλυτική βαθμολογία (και πώς να υπάρχει μάθημα εργατικού δικαίου σε μεταπτυχιακό αστικού;!). Πρώτο ψέμα (το οποίο διατυπώθηκε γραπτώς στην επιστολή της προς το ΔΣ τον Μάιο που μας πέρασε)!

Η πλοκή όμως όλο και πυκνώνει, όπως λένε και οι Άγγλοι!

Τι γίνεται με την πνευματική ιδιοκτησία, την οποία επίσης βεβαίωσε (δύο φορές) γραπτώς η κυρία Οικονόμου-Βαμβακά ότι διδάχθηκε στο πλαίσιο του μεταπτυχιακού της; Εδώ η δεινή σεναριογράφος αναλαμβάνει δράση. Ούτε ΠΝΕΥΜΑΤΙΚΗ ΙΔΙΟΚΤΗΣΙΑ αναγράφεται στην αναλυτική βαθμολογία της. Υπάρχει όμως ένα μάθημα το οποίο αναγράφεται ως εξής: "ΔΕΔΟΜΕΝΑ ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΥ ΧΑΡΑΚΤΗΡΑ ΚΑΙ Α" (δεν χωρούσε ολόκληρος ο τίτλος στο έγγραφο της αναλυτικής). Ε, λοιπόν, η καλλιτεχνική διευθύντρια αποφασίζει να το βαφτίσει "ΔΕΔΟΜΕΝΑ ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΥ ΧΑΡΑΚΤΗΡΑ ΚΑΙ ΑΠΟΤΙΜΗΣΕΙΣ ΣΥΓΧΡΟΝΩΝ ΖΗΤΗΜΑΤΩΝ ΠΝΕΥΜΑΤΙΚΗΣ ΙΔΙΟΚΤΗΣΙΑΣ"! Κάνει μάλιστα εγγράφως και σχετική περίγραφη του μαθήματος, επιμένοντας φυσικά στις πτυχές της πνευματικής ιδιοκτησίας τις οποίες υποτίθεται ότι διδάχθηκε στο μεταπτυχιακό της.

Μας παραξένεψε όμως ο ευφάνταστος τίτλος του μαθήματος και είπαμε να τον επιβεβαιώσουμε. Και έρχεται η γραμματεία του εν λόγω μεταπτυχιακού προγράμματος και μας απαντά εγγράφως ότι ο πραγματικός τίτλος του μαθήματος είναι "ΔΕΔΟΜΕΝΑ ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΥ ΧΑΡΑΚΤΗΡΑ ΚΑΙ ΑΣΤΙΚΟ ΔΙΚΑΙΟ". Άρα, η καλλιτεχνική διευθύντρια εξαπάτησε το ΔΣ, βεβαιώνοντας ψευδώς στο ως άνω έγγραφό της ότι παρακολούθησε μάθημα, το οποίο δεν υπάρχει και του οποίου η ίδια επινόησε τον τίτλο!

Μετά από τα παραπάνω, η κυρία Οικονόμου-Βαμβακά (εάν έχει τη στοιχειώδη αξιοπρέπεια) δύο πράγματα έχει να κάνει:

Πρώτον, να επιστρέψει τα επιπλέον χρήματα που λάμβανε για τρία χρόνια με βάση ψευδή διαβεβαίωσή της ότι ο μεταπτυχιακός τίτλος σπουδών της περιελάμβανε μαθήματα εργατικού δικαίου και πνευματικής ιδιοκτησίας.

Δεύτερον, να διευκολύνει το ΔΣ του ΔΗ.ΠΕ.ΘΕ. Καβάλας και να παραιτηθεί άμεσα από τη θέση της, αφού είναι αδιανόητο να παραμείνει στη θέση του στέλεχος του ΔΗ.ΠΕ.ΘΕ. που εξαπάτησε το ΔΣ εγγράφως και μάλιστα κατ' εξακολούθηση.

*Ο Γιάννης Εριφυλλίδης είναι δημοτικός σύμβουλος Καβάλας

**Η Εύα Οικονόμου-Βαμβακά είναι σκηνοθέτης, συγγραφέας και ηθοποιός. Από το Δεκέμβριο του 2022 είναι Καλλιτεχνική Διευθύντρια του ΔΗ.ΠΕ.ΘΕ. Καβάλας και του Φεστιβάλ Φιλίππων. Απόφοιτος της Ανωτέρας Δραματικής Σχολής Θεάτρου Τέχνης Καρόλου Κουν και του Εθνικού και Καποδιστριακού Πανεπιστημίου Αθηνών- Τμήμα Νομικής (λήψη πτυχίου και λήψη δύο μεταπτυχιακών διπλωμάτων- Κοινωνιολογία Δίκαιου και Αστικό Δίκαιο) και της FAMU International (SUMMER FILMMAKING INITIATION CAMPUS 2020)